Er zijn drie hoofdtypen energieaudits die organisaties kunnen laten uitvoeren: de EED audit (verplicht voor grote ondernemingen), de energielabel/EPA audit (gericht op gebouwen), en de technische energieaudit (diepgaande analyse van specifieke installaties). Elk type audit heeft een eigen focus, reikwijdte en toepassingsgebied, maar alle drie helpen ze bij het identificeren van energiebesparingsmogelijkheden. Door het juiste type audit te kiezen, kunt u niet alleen aan wettelijke verplichtingen voldoen, maar ook concrete stappen zetten om uw energieverbruik en -kosten te verminderen.
Wat zijn energieaudits en waarom zijn ze belangrijk?
Energieaudits zijn systematische onderzoeken die worden uitgevoerd om het energieverbruik van een organisatie of gebouw in kaart te brengen. Deze audits identificeren waar energie wordt gebruikt, waar verspilling plaatsvindt en welke besparingsmogelijkheden er zijn. Ze vormen een essentiële eerste stap in het effectief beheren van uw energieverbruik.
De belangrijkste redenen om een besparingsonderzoek uit te voeren zijn:
- Inzicht krijgen in uw huidige energieverbruik en -patronen
- Identificeren van energieverspilling en inefficiënties
- Voldoen aan wettelijke verplichtingen en regelgeving
- Verlagen van operationele kosten door energiebesparing
- Bijdragen aan duurzaamheidsdoelstellingen en CO₂-reductie
- Ondersteunen van investeringsbeslissingen in energiebesparende maatregelen
Voor veel organisaties is het laten uitvoeren van een energieaudit niet alleen een kwestie van wetgeving, maar ook een waardevolle investering die kan leiden tot aanzienlijke kostenbesparingen op de lange termijn.
Wat is een EED audit?
Een EED audit is een energieaudit die wordt uitgevoerd in het kader van de Europese Energie-Efficiency Richtlijn (Energy Efficiency Directive). Deze audit is wettelijk verplicht voor grote ondernemingen, gedefinieerd als organisaties met meer dan 250 medewerkers of een jaaromzet van meer dan 50 miljoen euro én een jaarlijks balanstotaal van meer dan 43 miljoen euro.
Tijdens een EED audit wordt het totale energieverbruik van een organisatie onderzocht, inclusief gebouwen, industriële processen, transport en mobiliteit. Het doel is om een volledig beeld te krijgen van alle energiestromen binnen de organisatie en de factoren die het energieverbruik beïnvloeden.
De EED audit resulteert in een rapport met:
- Een overzicht van het huidige energieverbruik per energiedrager
- Identificatie van de grootste energieverbruikers binnen de organisatie
- Concrete aanbevelingen voor energiebesparende maatregelen
- Een kosten-batenanalyse van de voorgestelde maatregelen
Sinds 2024 is de deadline voor het indienen van een EED audit niet meer centraal vastgesteld, maar geldt een termijn van maximaal vier jaar na de vorige audit. Dit betekent dat elke organisatie haar eigen specifieke deadline heeft, afhankelijk van wanneer de vorige audit is ingediend.
Wat houdt een energielabel of EPA audit in?
Een energielabel of EPA (Energieprestatie Advies) audit richt zich specifiek op de energieprestatie van gebouwen. Deze audit beoordeelt hoe energiezuinig een gebouw is en resulteert in een energielabel (A+++ tot G), waarbij A+++ het meest energiezuinig is en G het minst.
Sinds 2023 moeten alle kantoorgebouwen in Nederland minimaal energielabel C hebben. Vanaf 2030 wordt dit aangescherpt naar minimaal energielabel A. Voor bepaalde gebouwen, zoals monumenten of tijdelijke gebouwen, gelden uitzonderingen.
Een energielabel of EPA audit onderzoekt onder andere:
- De isolatie van dak, vloer, gevels en ramen
- Verwarmingsinstallaties en warmtapwatersystemen
- Ventilatie- en koelsystemen
- Verlichting en aanwezige duurzame energiebronnen
Het resulterende energielabel geeft gebouweigenaren en gebruikers inzicht in de energieprestatie van het gebouw en biedt concrete aanbevelingen om deze te verbeteren. Het is niet alleen belangrijk voor het voldoen aan wettelijke eisen, maar ook voor het verhogen van de waarde van het vastgoed en het verlagen van de energiekosten.
Wat is een technische energieaudit?
Een technische energieaudit is een gedetailleerd onderzoek dat zich richt op specifieke technische installaties en systemen binnen een organisatie. In tegenstelling tot de meer algemene EED audit of gebouwgerichte energielabel audit, gaat een technische audit dieper in op individuele componenten en processen.
Deze vorm van audit is bijzonder zinvol voor organisaties met complexe of energie-intensieve processen, zoals productie- of verwerkingsbedrijven, datacenters of grote facilitaire installaties.
Tijdens een technische energieaudit worden vaak de volgende aspecten onderzocht:
- Efficiëntie van specifieke machines, apparatuur en productieprocessen
- Persluchtinstallaties, pompen en ventilatoren
- Koelinstallaties en warmteterugwinningssystemen
- Elektrische installaties en besturingssystemen
- Stoominstallaties en industriële processen
De technische energieaudit levert vaak zeer concrete en gedetailleerde aanbevelingen op voor optimalisatie, onderhoud of vervanging van specifieke componenten of systemen. Deze maatregelen kunnen leiden tot significante energiebesparingen met relatief korte terugverdientijden.
Hoe bereid u zich voor op een energieaudit?
Een goede voorbereiding zorgt ervoor dat een energieaudit efficiënt verloopt en maximale waarde oplevert. Verzamel voorafgaand aan de audit de volgende documenten en gegevens:
- Energiefacturen van minimaal de afgelopen 12-36 maanden
- Plattegronden en technische tekeningen van gebouwen en installaties
- Specificaties van belangrijke energieverbruikende apparatuur
- Onderhoudslogboeken en -schema’s van technische installaties
- Informatie over eerder uitgevoerde energiebesparende maatregelen
- Productie- of bezettingsgegevens die fluctuaties in energieverbruik kunnen verklaren
Naast het verzamelen van documentatie is het belangrijk om de juiste personen beschikbaar te hebben tijdens de audit. Dit zijn vaak facilitair managers, technisch personeel of andere medewerkers die goed bekend zijn met de dagelijkse operatie van de te onderzoeken gebouwen en installaties.
Communiceer vooraf duidelijk aan betrokken medewerkers wat het doel van de audit is en wat er van hen verwacht wordt. Dit zorgt voor meer medewerking en betere resultaten.
Wat zijn de kosten en opbrengsten van energieaudits?
De kosten van een energieaudit variëren afhankelijk van het type audit, de grootte van de organisatie, de complexiteit van de installaties en de diepgang van het onderzoek. Desondanks leveren goed uitgevoerde audits vrijwel altijd een positieve return on investment op.
Indicatieve kostenniveaus:
- Energielabel/EPA audit: vanaf enkele honderden euro’s voor kleine gebouwen tot enkele duizenden euro’s voor grotere complexen
- EED audit: afhankelijk van de grootte en complexiteit van de organisatie, doorgaans tussen €2.500 en €10.000+
- Technische energieaudit: vanaf €1.000 voor specifieke installaties tot €5.000+ voor complexe systemen
De opbrengsten van energieaudits bestaan uit:
- Directe kostenbesparingen door geïdentificeerde energiebesparende maatregelen
- Vermeden boetes door tijdig te voldoen aan wettelijke verplichtingen
- Langere levensduur van apparatuur door optimalisatie en beter onderhoud
- Verbeterd comfort en binnenklimaat voor medewerkers
- Bijdrage aan duurzaamheidsdoelstellingen en verbeterd imago
In veel gevallen kunnen de voorgestelde maatregelen uit een energieaudit leiden tot besparingen van 10-20% op de energiekosten, met terugverdientijden variërend van enkele maanden tot enkele jaren.
Hoe vaak moet u een energieaudit laten uitvoeren?
De frequentie waarmee u een energieaudit moet laten uitvoeren, hangt af van het type audit en de wettelijke vereisten die op uw organisatie van toepassing zijn:
- EED audit: Grote ondernemingen moeten elke vier jaar een EED audit laten uitvoeren. De deadline is vier jaar na indiening van de vorige audit.
- Energielabel/EPA audit: Een energielabel heeft een geldigheidsduur van 10 jaar. Bij ingrijpende renovaties of veranderingen aan het gebouw is het verstandig een nieuwe audit uit te voeren.
- Technische energieaudit: Hiervoor geldt geen wettelijke verplichting, maar het is raadzaam deze elke 2-3 jaar uit te voeren, of na significante wijzigingen in de installaties of bedrijfsprocessen.
Buiten de wettelijke verplichtingen kan het verstandig zijn om vaker een audit uit te voeren, bijvoorbeeld bij sterk stijgende energieprijzen, na grote wijzigingen in uw bedrijfsactiviteiten, of als onderdeel van een proactief energiemanagementprogramma.
Door regelmatig energieaudits uit te voeren, kunt u de effectiviteit van eerder geïmplementeerde maatregelen evalueren en nieuwe besparingsmogelijkheden identificeren.
Wat zijn de volgende stappen na een energieaudit?
Na het ontvangen van een energieauditrapport is het belangrijk om niet bij de analyse te blijven staan, maar over te gaan tot implementatie van de aanbevolen maatregelen. De volgende stappen zijn daarbij belangrijk:
- Analyseer de aanbevelingen en prioriteer deze op basis van kosten-batenverhouding, technische haalbaarheid en strategische doelstellingen
- Stel een implementatieplan op met duidelijke tijdlijnen, verantwoordelijkheden en budgetten
- Begin met ‘quick wins’ – maatregelen met lage kosten en korte terugverdientijden
- Plan grotere investeringen strategisch en onderzoek mogelijke subsidies of financieringsopties
- Monitor en evalueer de resultaten van geïmplementeerde maatregelen
- Communiceer successen binnen de organisatie om bewustzijn en draagvlak te creëren
Voor complexe implementatietrajecten kan professionele begeleiding waardevol zijn. Bij Energy-Check helpen we organisaties niet alleen met het uitvoeren van de verschillende soorten energieaudits, maar ondersteunen we ook bij het implementeren van de aanbevelingen en het monitoren van de resultaten. Neem gerust contact met ons op voor meer informatie.
Door systematisch de aanbevelingen uit een energieaudit op te volgen, kunt u het maximale rendement uit uw investering halen en blijvende energiebesparingen realiseren. Dit draagt niet alleen bij aan kostenverlaging, maar ook aan uw duurzaamheidsdoelstellingen en het voldoen aan steeds strengere wetgeving op het gebied van energieverbruik.
