Wat is een energiescan en waarom is deze belangrijk?
Een energiescan is een gedetailleerde analyse van het energieverbruik van een gebouw of organisatie. Tijdens deze scan worden alle energieverbruikende systemen en processen onder de loep genomen om te identificeren waar energie verspild wordt en welke besparingsmogelijkheden er zijn.
Bij een energiescan worden diverse aspecten onderzocht, waaronder:
- Verwarming, ventilatie en airconditioning (HVAC-systemen)
- Verlichting en elektrische apparatuur
- Isolatie van het gebouw
- Procesinstallaties en machines
- Gedrag en gewoonten van gebruikers
De scan is belangrijk omdat deze u concrete inzichten geeft in waar energieverspilling plaatsvindt. In veel gebouwen gaat tot 30% van het energieverbruik verloren door inefficiënte systemen of processen. Een goede energiescan helpt u niet alleen om kosten te besparen, maar draagt ook bij aan het verduurzamen van uw organisatie en het voldoen aan wettelijke verplichtingen rond energiebesparing.
Welke bedrijven en organisaties hebben recht op een energiescan?
In principe heeft elke organisatie recht op een energiescan, maar voor bepaalde categorieën is het zelfs verplicht. Hier is een overzicht van welke organisaties specifiek in aanmerking komen:
- Bedrijven die jaarlijks vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas verbruiken, vallen onder het Activiteitenbesluit milieubeheer en hebben niet alleen recht op, maar zijn wettelijk verplicht tot het uitvoeren van energiebesparende maatregelen
- Zorginstellingen zoals ziekenhuizen en zorggroepen
- Onderwijsinstellingen zoals scholen en universiteiten
- Kantoorpanden en commerciële gebouwen
- Industriële bedrijven
- Horecagelegenheden
- Recreatiebedrijven
- Gemeentelijke en overheidsgebouwen
Ook kleinere organisaties met een lager energieverbruik kunnen vrijwillig een energiescan laten uitvoeren om inzicht te krijgen in hun energieverbruik en mogelijke besparingen. Voor deze organisaties gelden echter niet dezelfde wettelijke verplichtingen.
Wat zijn de wettelijke verplichtingen rondom energiescans?
De wettelijke verplichtingen rondom energiescans in Nederland zijn voornamelijk gebaseerd op Europese richtlijnen en nationale wetgeving. De belangrijkste zijn:
Volgens het Activiteitenbesluit milieubeheer zijn bedrijven en instellingen die jaarlijks vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas verbruiken verplicht om alle energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder te implementeren.
De Informatieplicht Energiebesparing is een aanvulling hierop, waarbij deze organisaties moeten rapporteren welke energiebesparende maatregelen ze hebben genomen. Een energiescan of energieaudit is vaak de eerste stap om aan deze verplichting te voldoen.
De Europese Energy Efficiency Directive (EED) verplicht grote ondernemingen om elke vier jaar een energieaudit uit te voeren. Deze audit moet een gedetailleerd overzicht geven van het totale energieverbruik en mogelijke besparingsmaatregelen identificeren.
Voor bepaalde gebouwen is een energielabel verplicht bij verkoop, verhuur of oplevering. Hoewel dit niet hetzelfde is als een energiescan, overlappen de processen deels en kunnen ze gecombineerd worden.
Het niet voldoen aan deze wettelijke verplichtingen kan leiden tot boetes en andere sancties door toezichthoudende instanties zoals de Omgevingsdienst.
Hoe vraagt u een energiescan aan?
Het aanvragen van een energiescan is een relatief eenvoudig proces, maar vereist wel enige voorbereiding. Volg deze stappen voor een succesvolle aanvraag:
- Inventariseer basisgegevens van uw organisatie, zoals het jaarlijkse energieverbruik, type gebouw(en), oppervlakte en belangrijkste energieverbruikende processen
- Zoek een gekwalificeerde energieadviseur of adviesbureau dat gespecialiseerd is in energiescans voor uw type organisatie of sector
- Vraag offertes aan bij verschillende aanbieders om de diensten en prijzen te vergelijken
- Controleer of de aanbieder ervaring heeft in uw sector en of de scan voldoet aan eventuele wettelijke eisen die voor uw organisatie gelden
- Zorg voor recente energierekeningen en technische documentatie van uw gebouw en installaties
- Plan een intakegesprek waarin u uw specifieke wensen en aandachtspunten kunt bespreken
Bij het aanvragen is het belangrijk om duidelijk te maken wat uw doelstellingen zijn: gaat het primair om kostenbesparingen, om te voldoen aan wettelijke verplichtingen, of als onderdeel van een breder duurzaamheidsbeleid? Twijfelt u over de juiste aanpak? Neem dan contact op met een gespecialiseerd energieadviesbureau.
Wat kost een energiescan en zijn er subsidies beschikbaar?
De kosten van een energiescan variëren sterk, afhankelijk van de grootte en complexiteit van uw organisatie en gebouw(en). Voor een klein tot middelgroot bedrijfspand ligt de prijs gemiddeld tussen €1.000 en €5.000, terwijl voor grotere complexen of industriële faciliteiten de kosten kunnen oplopen tot meer dan €10.000.
Factoren die de prijs beïnvloeden zijn:
- Oppervlakte en aantal gebouwen
- Complexiteit van de installaties
- Diepgang van de analyse
- Eventuele aanvullende diensten zoals thermografisch onderzoek
Gelukkig zijn er diverse subsidiemogelijkheden om de kosten (deels) te dekken:
- De Energie-investeringsaftrek (EIA) biedt fiscaal voordeel voor bedrijven die investeren in energiebesparende maatregelen
- De ISDE-subsidie (Investeringssubsidie Duurzame Energie) voor bepaalde duurzame installaties
- Provinciale en gemeentelijke subsidies, die per regio kunnen verschillen
- Sectorspecifieke regelingen voor bijvoorbeeld de zorg of het onderwijs
Het is raadzaam om vooraf te onderzoeken welke subsidies voor uw specifieke situatie van toepassing zijn, aangezien de voorwaarden regelmatig worden aangepast.
Hoe bereidt u zich voor op een energiescan?
Een goede voorbereiding zorgt ervoor dat u maximaal profiteert van een energiescan. Hier volgen enkele praktische tips om u optimaal voor te bereiden:
- Verzamel energierekeningen van de afgelopen 2-3 jaar om verbruikspatronen inzichtelijk te maken
- Maak een plattegrond of overzicht van uw gebouw(en) beschikbaar
- Verzamel technische documentatie van installaties zoals verwarmingssystemen, koelinstallaties en ventilatie
- Stel een lijst op van bekende problemen of aandachtspunten (zoals tocht, oververhitting of hoge energierekeningen)
- Informeer medewerkers over de scan en het belang ervan
- Zorg dat alle ruimtes toegankelijk zijn tijdens de scan
Het kan ook waardevol zijn om vooraf een korte inventarisatie te maken van uw huidige energieverbruik per afdeling of functie, als deze gegevens beschikbaar zijn. Hoe meer relevante informatie u kunt aanleveren, hoe gerichter het advies zal zijn dat uit de scan voortvloeit.
Wat zijn de belangrijkste conclusies over het recht op een energiescan?
Een energiescan is een waardevolle investering voor elke organisatie die serieus werk wil maken van energiebesparing en verduurzaming. Hoewel bepaalde organisaties wettelijk verplicht zijn om energiebesparende maatregelen te nemen en daarom recht hebben op een energiescan, kan in principe elke organisatie hiervan profiteren.
De belangrijkste punten om te onthouden:
- Organisaties met een jaarlijks verbruik vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas zijn wettelijk verplicht energiebesparende maatregelen te nemen
- Een energiescan biedt concrete inzichten in waar energie verspild wordt en welke besparingsmaatregelen het meest effectief zijn
- De kosten van een scan kunnen vaak (deels) worden gedekt door verschillende subsidies
- Een goede voorbereiding maximaliseert de waarde van de energiescan
Door een professionele besparingsonderzoek te laten uitvoeren, kunt u niet alleen voldoen aan wettelijke verplichtingen, maar ook aanzienlijk besparen op energiekosten en bijdragen aan een duurzamere toekomst. Energy-Check kan u hierbij ondersteunen met onafhankelijk advies, gebaseerd op meer dan twintig jaar ervaring in de energiemarkt.
