De herziene Europese Energie-efficiëntierichtlijn (EED) brengt nieuwe verplichtingen met zich mee voor Nederlandse bedrijven, maar voor organisaties die onderdeel zijn van een concern ontstaan vaak vragen over de precieze toepassing. Wanneer valt uw bedrijfsonderdeel onder deze wetgeving en welke specifieke eisen gelden er dan?
Als onderdeel van een groter concern heeft u te maken met complexe regelgeving waarbij het energieverbruik van het gehele concern bepalend is voor uw verplichtingen. Dit artikel beantwoordt de belangrijkste vragen over EED-verplichtingen binnen concerns en geeft u duidelijkheid over uw positie binnen dit regelgevingskader.
De EED-plicht is een Europese verplichting voor grote energieverbruikers om energie-audits uit te voeren of energiebeheersystemen te implementeren. Bedrijven met een jaarlijks energieverbruik tussen 10 en 85 TJ zijn auditplichtig, terwijl bedrijven met een verbruik van meer dan 85 TJ verplicht zijn een energiebeheersysteem (EBS) in te voeren.
Deze richtlijn onderscheidt twee hoofdcategorieën van verplichtingen. Auditplichtige ondernemingen moeten elke vier jaar een uitgebreide energie-audit laten uitvoeren door gekwalificeerde auditors. Het energie-auditrapport moet per vestiging worden opgesteld, aangevuld met een samenvatting op concernniveau.
EBS-plichtige ondernemingen daarentegen moeten een gecertificeerd energiebeheersysteem implementeren dat voldoet aan erkende normen. Dit systeem moet door een geaccrediteerde instelling worden gecertificeerd en zorgt voor continue monitoring en verbetering van het energieverbruik.
De herziene EED-richtlijn introduceert strengere eisen en uitgebreidere rapportageverplichtingen. Bedrijven die onder de nieuwe regeling vallen, hebben tot en met 11 oktober 2027 de tijd om aan de nieuwe eisen te voldoen en het vereiste bewijs te overleggen.
Binnen een concern wordt de bedrijfsgrootte bepaald door het totale energieverbruik van alle onderdelen van het concern bij elkaar op te tellen. Het energieverbruik van individuele vestigingen of dochterondernemingen wordt dus niet afzonderlijk beoordeeld, maar als onderdeel van het gehele concern.
Dit betekent dat ook kleinere bedrijfsonderdelen die zelfstandig onder de drempelwaarde zouden vallen, toch onder de EED-plicht kunnen vallen wanneer het totale concernverbruik de grenswaarden overschrijdt. De wetgeving kijkt naar de economische eenheid als geheel, niet naar juridisch afzonderlijke entiteiten binnen die eenheid.
Voor de berekening telt alle energie mee die binnen het concern wordt verbruikt: elektriciteit, gas, stoom, koeling en andere energiedragers. Ook het energieverbruik voor vervoer wordt meegenomen in de totaalberekening, hoewel dit onderdeel op concernniveau mag worden gerapporteerd in plaats van per vestiging.
Het is belangrijk om te beseffen dat wijzigingen in de concernstructuur, zoals overnames of afstotingen, invloed kunnen hebben op de totale energieconsumptie en daarmee op de toepasselijke verplichtingen onder de EED-wetgeving.
Bedrijven binnen concerns kunnen vrijstelling krijgen van EED-verplichtingen wanneer zij een energieprestatiecontract (EPC) uitvoeren of beschikken over een milieubeheersysteem dat een energie-audit omvat. Deze vrijstellingen gelden echter alleen onder specifieke voorwaarden.
Een energieprestatiecontract geeft alleen vrijstelling wanneer het betrekking heeft op alle noodzakelijke elementen van het energiebeheersysteem en voldoet aan de wettelijk vastgestelde eisen. Het contract moet aantoonbaar bijdragen aan energiebesparing en moet worden uitgevoerd door een erkende partij.
Daarnaast kunnen bedrijfsonderdelen met erkende keurmerken gedeeltelijke vrijstelling krijgen. Wanneer een vestiging of dochteronderneming beschikt over een erkend keurmerk, hoeft daar geen afzonderlijke energie-audit te worden uitgevoerd. Dit moet wel worden vermeld in het energie-auditrapport van de hele organisatie.
Erkende energiebeheersystemen die zijn gecertificeerd door geaccrediteerde instellingen bieden eveneens vrijstelling. Deze systemen moeten voldoen aan internationale normen en worden regelmatig gecontroleerd op effectiviteit en naleving.
Concernonderdelen die onder de EED vallen, moeten per vestiging een energie-auditrapport opstellen, aangevuld met een samenvatting op concernniveau en een actieplan met kosteneffectieve energiebesparingsmaatregelen. Het actieplan moet jaarlijks worden geëvalueerd en het uitvoeringspercentage moet worden gerapporteerd.
Het energie-auditrapport moet alle energiestromen binnen de vestiging in kaart brengen en identificeren waar energiebesparing mogelijk is. Voor elke kosteneffectieve maatregel moet worden aangegeven wat de verwachte energiebesparing is, wanneer de uitvoering gepland staat en welke voorwaarden of belemmeringen er zijn.
Het actieplan vormt een belangrijk onderdeel van de verplichtingen en moet worden voorgelegd aan de leiding van de onderneming. Dit plan en het jaarlijkse uitvoeringspercentage moeten worden opgenomen in het bestuursverslag van de organisatie, waardoor transparantie en verantwoording worden gewaarborgd.
Concernonderdelen die al EED-auditplichtig waren, moeten binnen vier jaar na de vorige audit een nieuw rapport indienen. Nieuwe auditplichtige onderdelen hebben één jaar na de inwerkingtreding van de Nederlandse regelgeving om te voldoen aan de rapportageverplichtingen.
Energiemanagement binnen een concern implementeer je met een gestructureerde aanpak waarbij elke vestiging wordt geanalyseerd, concernbrede doelstellingen worden vastgesteld en een centraal coördinatiesysteem wordt opgezet voor monitoring en rapportage. Dit vereist samenwerking tussen alle bedrijfsonderdelen en heldere communicatielijnen.
Begin met het in kaart brengen van het energieverbruik van alle concernonderdelen om een compleet overzicht te krijgen. Stel vervolgens voor elke vestiging specifieke energiebesparingsdoelen vast die bijdragen aan de concernbrede ambities. Dit zorgt voor een evenwichtige verdeling van verantwoordelijkheden en realistische doelstellingen.
Ontwikkel een centraal rapportagesysteem dat gegevens van alle vestigingen samenbrengt en maak afspraken over de frequentie en kwaliteit van de data-uitwisseling. Dit systeem moet niet alleen voldoen aan de EED-rapportagevereisten, maar ook managementinformatie leveren voor strategische besluitvorming.
Zorg voor regelmatige evaluatie en bijsturing van het energiemanagement door kwartaalrapportages en jaarlijkse reviews. Deel best practices tussen vestigingen en stimuleer innovatieve energiebesparingsinitiatieven die op meerdere locaties kunnen worden toegepast.
Voor organisaties die worstelen met de complexiteit van EED-compliance binnen hun concern, biedt professionele begeleiding vaak de zekerheid van een correcte implementatie. Energy-Check ondersteunt bedrijven bij het navigeren door deze regelgeving en het opzetten van effectieve energiemanagementsystemen. Ontdek hoe wij u kunnen helpen bij EED-compliance en energiemanagement binnen uw concern.
Bij elke significante wijziging in de concernstructuur, zoals overnames of afstotingen, moet u de EED-verplichtingen opnieuw beoordelen. Dit geldt vooral wanneer de wijziging het totale energieverbruik van het concern beïnvloedt en mogelijk tot andere drempelwaarden leidt. Het is aan te raden om deze beoordeling binnen 3 maanden na de structuurwijziging uit te voeren.
Hoewel er geen directe sancties zijn voor het niet uitvoeren van individuele maatregelen, moet u wel het uitvoeringspercentage rapporteren in het bestuursverslag en verantwoording afleggen. Het is belangrijk om duidelijke afspraken te maken over verantwoordelijkheden en eventuele interne consequenties voor vestigingen die niet meewerken aan de energiedoelstellingen.
Nee, dit is niet mogelijk. De EED-wetgeving kijkt naar het totale energieverbruik van het concern als economische eenheid. Als het concern boven de drempelwaarde valt, zijn alle vestigingen verplicht om mee te doen aan de energie-audits of het energiebeheersysteem, ongeacht hun individuele energieverbruik.
Voor vestigingen buiten Nederland gelden de EED-implementaties van die specifieke landen, die kunnen verschillen van de Nederlandse regelgeving. U moet per land nagaan welke eisen gelden en zorgen voor coördinatie tussen de verschillende rapportages. Het concernbrede overzicht moet wel alle vestigingen bevatten, ook die in het buitenland.
De energie-auditor moet gecertificeerd zijn volgens de Nederlandse norm NEN-EN 16247 en beschikken over specifieke kennis van de sectoren waarin uw concernonderdelen actief zijn. Voor complexe concerns is het aan te raden om auditors te kiezen met ervaring in multi-site organisaties en verschillende industrieën.
De implementatie van een EBS in een concern duurt gemiddeld 12-18 maanden, afhankelijk van de complexiteit en het aantal vestigingen. Dit omvat de voorbereidingsfase, implementatie per vestiging, training van medewerkers en het verkrijgen van certificering. Start daarom ruim voor de deadline van oktober 2027 met de voorbereidingen.
Delen:
Onze energie specialisten beantwoorden jouw vragen
Ontdek hoe wij bedrijven in elke sector helpen energie te besparen en kosten te verlagen.
De Energy Efficiency Directive (EED) verplicht Nederlandse bedrijven met een hoog energieverbruik tot het uitvoeren van periodieke energie-audits. Deze regelgeving, die voortvloeit uit Europese wetgeving,...
De Energy Efficiency Directive (EED) verplicht Nederlandse organisaties om regelmatig energie-audits uit te voeren om hun energieverbruik te optimaliseren. Voor veel bedrijven roept dit belangrijke...
De Europese Energie-efficiëntierichtlijn (EED) heeft geleid tot nieuwe verplichtingen voor Nederlandse ondernemingen. Naast de bekende energie-audits moeten bepaalde organisaties nu ook een EED-actieplan opstellen. Deze...
